Jaarrekeningcontrole

Standaard 200.3 formuleert het doel van de jaarrekeningcontrole:

Het doel van een controle is bij te dragen aan de mate van vertrouwen dat de beoogde gebruikers stellen in de financiële overzichten. Dit wordt bewerkstelligd doordat de accountant een oordeel tot uitdrukking brengt over de vraag of de financiële overzichten in alle van materieel belang zijnde opzichten opgesteld zijn in overeenstemming met een van toepassing zijnd stelsel inzake financiële verslaggeving. Bij het merendeel van de stelsels inzake financiële verslaggeving.

Jaarrekeningcontrole

Bij een controleopdracht wordt er een redelijke mate van zekerheid verschaft. Dit betekent een zekerheid met een percentage van 95%.

Het oordeel van de accountant vergroot de geloofwaardigheid van de jaarrekening. Dit betekent niet dat er van een continuïteitsveronderstelling van uitgegaan mag worden.

Het bestuur en de toezichthouders behouden hun verantwoordelijkheid. Een accountantscontrole verandert dit niet.

Verantwoordelijkheid van het bestuur/leiding/directie

> Het opstellen van de financiële overzichten in overeenstemming met het van toepassing zijnde stelsel inzake financiële verslaggeving.

> Het inschatten van de mogelijkheid van de entiteit en haar continuïteit te handhaven.

Verantwoordelijkheid van de accountant

De uitgangspunten van de accountant: ethische voorschriften (VGBA en ViO), PKI, professionele oordeelsvorming, voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen en de controle conform standaarden uitvoeren.

Jaarrekeningcontrole

 

Oordeel jaarrekening

De elementen die een rol spelen bij het oordeel van de accountant zijn:

  1. De reikwijdte van de controle.
  2. Een getrouw beeld.
  3. Een redelijke mate van zekerheid.
  4. De ondertekening van de verklaring.

Reikwijdte van de controle

De reikwijdte van de controle zijn de werkzaamheden die de accountant noodzakelijk acht (specifiek naar situatie van de cliënt) om het doel van de controle te bereiken. Daarbij dienen de werkzaamheden te voldoen aan:

  1. Standaarden.
  2. Voorschriften van de beroepsorganisatie.
  3. De wet.
  4. Regelgeving.
  5. Specifieke voorwaarden en/of rapporteringsvoorschriften.

Getrouw beeld

In de goedkeurende controleverklaring worden de woorden ‘geeft een getrouw beeld’ gebruikt. Dit is de vertaling van de Engelse woorden ‘gives a true and fair view’ of ‘presents fairly’. 

Een getrouw beeld betekent niet dat er een hoge mate van nauwkeurigheid van de jaarrekening tot stand komt. Het betreft een globaal beeld vanwege schattingsonzekerheden zoals de waardering incourante voorraden, goodwill of de voorziening debiteuren.

De getrouwheid gaat over de volgende vier aspecten:

Aanvaardbaarheid: De aanvaardbaarheid heeft onder andere betrekking op de toepassing van de juiste grondslagen en de waarderingssystematiek.

Toereikendheid: De toereikendheid ziet toe op de correcte weergave van de verantwoording, waaronder de toelichting. De interpretatie van de verantwoording moet eenduidig zijn.

Betrouwbaarheid: De nauwkeurige en volledige weergave van de informatie. Daarnaast ook de beweringen bestaan en het eigendom. De tijdigheid wordt niet expliciet benoemd, dit zijn de beweringen nauwkeurigheid (niet te vroeg) of volledigheid (niet te laat).

Rechtmatigheid: Bij de controle van overheidsinstellingen kan de rechtmatigheid een separaat controledoel zijn. De rechtmatigheid betekent dat er voldaan is aan de wet- en regelgeving. Er kunnen ook grenzen aan de materialiteit gesteld zijn door de wet- en regelgeving. Bij overheidsinstellingen kan dit bijvoorbeeld 1% van de lasten zijn. Ook bij subsidiecontroles is het percentage materialiteit voorgeschreven meestal voorgeschreven.

Redelijke mate van zekerheid

De controle moet een redelijke mate van zekerheid opleveren dat er geen afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten in de verantwoording zitten.

Een redelijke mate van zekerheid is een hoge zekerheid maar geen absolute of volledige zekerheid. Meestal spreekt men over 95% zekerheid.

Het is ‘slechts’ 95% door beperkingen van elke controle:

  • Steekproeven of deelwaarnemingen.
  • Beperkingen in de interne beheersing (denk aan twee medewerkers die samenspannen).
  • Controle-informatie maakt iets aannemelijk en is geen sluitend bewijs.

Boeken Auditing en Assurance